{"id":3698,"date":"2025-03-28T16:31:15","date_gmt":"2025-03-28T15:31:15","guid":{"rendered":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog?p=3698"},"modified":"2025-04-25T11:17:23","modified_gmt":"2025-04-25T09:17:23","slug":"suzanne-collins-zarabia-miliony-a-polscy-pisarze-nie-da-sie-z-tego-zyc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/suzanne-collins-zarabia-miliony-a-polscy-pisarze-nie-da-sie-z-tego-zyc\/","title":{"rendered":"Suzanne Collins zarabia miliony. A polscy pisarze?"},"content":{"rendered":"\n
\n
\"Suzanne<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

\u201eWsch\u00f3d s\u0142o\u0144ca w dniu do\u017cynek\u201d, nowa powie\u015b\u0107 Suzanne Collins i drugi prequel serii \u201eIgrzyska \u015bmierci\u201d, sprzeda\u0142a si\u0119 w Wielkiej Brytanii w liczbie ponad 118 tysi\u0119cy egzemplarzy w zaledwie tydzie\u0144. Wydawnictwu Scholastic przyni\u00f3s\u0142a ponad 1,5 miliona funt\u00f3w \u2013 to najlepszy tygodniowy wynik oficyny od 2007 roku.

Po uwzgl\u0119dnieniu sprzeda\u017cy innych tytu\u0142\u00f3w Collins oraz bestseller\u00f3w Dava Pilkeya, Scholastic przekroczy\u0142o 2 miliony funt\u00f3w przychodu w ci\u0105gu zaledwie siedmiu dni. Taki sukces nie bierze si\u0119 znik\u0105d \u2013 to efekt konsekwentnie budowanej marki autorskiej, zaufania ze strony wydawcy i solidnych inwestycji w promocj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

A teraz Polska: \u201eJeszcze ksi\u0105\u017cka nie zgin\u0119\u0142a?\u201d<\/h2>\n\n\n\n

W tym samym czasie, gdy zagraniczni autorzy generuj\u0105 milionowe przychody, w Polsce trwa gor\u0105ca debata o tym, czy pisarze przetrwaj\u0105 jako grupa zawodowa. Opublikowany niedawno raport \u201eJeszcze ksi\u0105\u017cka nie zgin\u0119\u0142a?\u201d pokazuje brutaln\u0105 prawd\u0119: wi\u0119kszo\u015b\u0107 polskich autor\u00f3w nie jest w stanie utrzyma\u0107 si\u0119 z pisania. Mediana miesi\u0119cznych zarobk\u00f3w tw\u00f3rc\u00f3w literatury wynosi zaledwie 2,5 tysi\u0105ca z\u0142otych brutto.

Jak pisali\u015bmy wcze\u015bniej na blogu<\/strong><\/a>, bran\u017ca wydawnicza w Polsce zmaga si\u0119 z dumpingiem cenowym, oligopolem i brakiem transparentno\u015bci. W efekcie autorzy nie tylko nie zarabiaj\u0105 godnie, ale cz\u0119sto musz\u0105 dorabia\u0107 w szko\u0142ach, redakcjach czy agencjach marketingowych. Grupa bestsellerowych pisarzy, kt\u00f3ra mo\u017ce liczy\u0107 na realne wp\u0142ywy, jest niewielka \u2013 a i oni s\u0105 \u015bwiadomi nieprawid\u0142owo\u015bci trawi\u0105cych ca\u0142y system.<\/p>\n\n\n\n

Sp\u00f3r o \u201eCh\u0142opki\u201d i skala niezrozumienia<\/h2>\n\n\n\n

Dlatego tak szerokim echem odbi\u0142 si\u0119 publiczny sp\u00f3r wok\u00f3\u0142 ksi\u0105\u017cki \u201eCh\u0142opki. Opowie\u015b\u0107 o naszych babkach\u201d Joanny Kuciel-Frydryszak. Autorka wchodzi na drog\u0119 s\u0105dow\u0105 z Wydawnictwem Marginesy, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na art. 44 ustawy o prawie autorskim \u2013 tzw. klauzul\u0119 bestsellerow\u0105:<\/p>\n\n\n\n

\n
\n
\n

W przypadku, gdy wynagrodzenie tw\u00f3rcy jest niewsp\u00f3\u0142miernie niskie w stosunku do korzy\u015bci nabywcy autorskich praw maj\u0105tkowych lub licencjobiorcy, tw\u00f3rca mo\u017ce \u017c\u0105da\u0107 stosownego podwy\u017cszenia wynagrodzenia przez s\u0105d.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\u201eCh\u0142opki\u201d sprzeda\u0142y si\u0119 w nak\u0142adzie przekraczaj\u0105cym p\u00f3\u0142 miliona egzemplarzy. Autorka postanowi\u0142a wi\u0119c renegocjowa\u0107 swoj\u0105 umow\u0119 z wydawc\u0105. Ze wzgl\u0119du na brak porozumienia poinformowa\u0142a w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, \u017ce zamierza pozwa\u0107 Marginesy. To wywo\u0142a\u0142o lawin\u0119 komentarzy \u2013 od s\u0142\u00f3w wsparcia i pr\u00f3b szerszej dyskusji, a\u017c po fal\u0119 krytyki, w kt\u00f3rej zarzucano jej roszczeniowo\u015b\u0107 i brak pokory.

Ta sytuacja obna\u017cy\u0142a nie tylko brak wiedzy o realiach rynku ksi\u0105\u017cki, ale i systemowe nieprawid\u0142owo\u015bci w relacjach mi\u0119dzy pisarzami, wydawcami, dystrybutorami i ksi\u0119garzami. Zn\u00f3w pojawi\u0142y si\u0119 g\u0142osy o konieczno\u015bci zmian \u2013 o kt\u00f3re coraz intensywniej walcz\u0105 Unia Literacka i Polska Izba Ksi\u0105\u017cki.<\/p>\n\n\n\n

Czy Suzanne Collins mog\u0142aby wy\u017cy\u0107 jako pisarka w Polsce?<\/h2>\n\n\n\n

Zestawienie sukcesu Collins z sytuacj\u0105 w Polsce mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 nie na miejscu \u2013 to inne rynki, inne skale, inne bud\u017cety. A jednak pytanie pozostaje zasadne: czy gdyby autorka \u201eIgrzysk \u015bmierci\u201d debiutowa\u0142a dzi\u015b w Polsce, mia\u0142aby szans\u0119 na profesjonalne wsparcie wydawnictwa, promocj\u0119 i finansow\u0105 stabilno\u015b\u0107?

Bior\u0105c pod uwag\u0119 rozregulowany i nietransparentny rynek, trudno odpowiedzie\u0107 twierdz\u0105co. A jednak Suzanne Collins, kt\u00f3rej przych\u00f3d z najnowszej ksi\u0105\u017cki wyniesie co najmniej 300 tysi\u0119cy funt\u00f3w za pierwszy tydzie\u0144 sprzeda\u017cy, pokazuje, \u017ce jest o co walczy\u0107. Potrzebne s\u0105 stypendia, ulgi podatkowe dla tw\u00f3rc\u00f3w, wi\u0119ksze inwestycje w promocj\u0119 literatury, przejrzyste zasady wynagradzania i rzeczywista wsp\u00f3\u0142praca mi\u0119dzy instytucjami kultury a rynkiem komercyjnym.

Sukces pisarza to cz\u0119sto efekt wieloletniej, wytrwa\u0142ej pracy \u2013 sama Collins czeka\u0142a na sw\u00f3j prze\u0142om niemal 20 lat. Je\u015bli nie zadbamy o byt tw\u00f3rc\u00f3w, zostan\u0105 nam pojedyncze bestsellerowe nazwiska, kt\u00f3re \u2013 zamiast inspirowa\u0107 \u2013 b\u0119d\u0105 wywo\u0142ywa\u0142y frustracj\u0119 i zazdro\u015b\u0107. Bo jak tworzy\u0107 dobr\u0105 literatur\u0119, je\u015bli autor sam musi walczy\u0107 o przetrwanie?<\/p>\n\n\n\n

\u017br\u00f3d\u0142a:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. The Bookseller<\/a><\/li>\n\n\n\n
  2. Onet<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Nowa ksi\u0105\u017cka Suzanne Collins bije rekordy, daj\u0105c wydawnictwu Scholastic najlepszy sprzeda\u017cowo tydzie\u0144 od 2007 roku. Tymczasem w Polsce pisarze bij\u0105 na alarm: \u201eNie da si\u0119 z tego \u017cy\u0107\u201d.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3699,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[],"class_list":["post-3698","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newsy-branzowe"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2.jpg",1200,900,false],"landscape":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2.jpg",1200,900,false],"portraits":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2.jpg",1200,900,false],"thumbnail":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2-1024x768.jpg",1024,768,true],"1536x1536":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2.jpg",1200,900,false],"2048x2048":["https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/21_Suzanne-Collins-_1200x900_2.jpg",1200,900,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Gabriel Augustyn","author_link":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/author\/gaugustyn\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"Newsy bran\u017cowe<\/a>","rttpg_excerpt":"Nowa ksi\u0105\u017cka Suzanne Collins bije rekordy, daj\u0105c wydawnictwu Scholastic najlepszy sprzeda\u017cowo tydzie\u0144 od 2007 roku. Tymczasem w Polsce pisarze bij\u0105 na alarm: \u201eNie da si\u0119 z tego \u017cy\u0107\u201d.","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3698","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3698"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3698\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4123,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3698\/revisions\/4123"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3699"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3698"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/booksfactory.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}